نصرالله قادری

مقدمه:

بسم‌الله الرحمن الرحیم ـ‌ ا‌ِذَا السماء‌ُ ان‍ْف‍َط‍َرت‌ْ ـ و اذا ال‍ْکواکب‌َ انت‍َش‍َرت‌ْ ـ و ا‌ِذا الب‍‍ِحار‌ُ ف‍ُج‍ِّر‌َت‌ْ.
به نام خداوند بخشنده مهربان. (ای رسول ما یاد کن روز قیامت را) هنگامی که آسمان شکافته شود و هنگامی که ستارگان آسمان فرو ریزند و هنگامی که آب دریاها روان گردد.
«هنگامه‌ای که آسمان شکافت!» روزی خلق شد که اوج غربت و تنهایی‌ام بود و از هر سو بر من می‌تاختند، دوست و دشمن! این برگ سبز حاصل یک «آن» است که در صبحی صادق حالی دست داد و به مقامی رسیدم. بیهوده در پی سندیت تاریخی آن خود را به رنج نیفکنید! این واقعه است و تخیل، همین! همة توان من است در عشقی که به اولاد مولای عدالتم دارم، نه در شأن او. واقعه‌ای را باز می‌گوید که همه می‌دانیم اما از منظر من.
یقین دارم که او کریم‌تر از آن است که نپذیرد و تو با چشم دل در او بنگر، نه عقل!
وقتی خواستی به صحنه‌اش بکشانی، روح و جسم را تبرک کن و تنها از او مدد بگیر و هرگز متن را روایت نکن که من کرده‌ام و تو می‌دانی که نمایش عمل است. عمل کن.
«رزاس» می‌گوید:
«ای دل من! نمی‌دانی که چه لذتی است در نالیدن! چه روشنایی و سبکی خوب و آسوده‌ای در پی دارد! حتی خدایان می‌نالند. حتی گرگ صحرا می‌نالد!»
ناله ضعف و عجز مرد نیست. آن ‌چنان که شیر در شبهای عظیم کوهستان می‌نالد. آن ‌چنان که علی در شبهای پهناور نخلستان می‌نالید. این ناله غربت است، گریستن در زیر آوار زندگی کردن! «هنگامه‌ای که آسمان شکافت!» نالة من است.
اما از ساحت تکنیک هر ایراد تو، سکوی پرش من است، پس بزرگی کن و از منش دریغ مدار. فقط به یاد داشته باش که اثر را به ذات اثر و از منظر کم‍ّی و کیفی بنگری، نه از دریچه خالق آن! اثر را نقد کن، نه خالقش را.
از نیک و بد مردم ایام ننالیم
ایشان همه نیک‌اند و بدی از طرف ماست!
 

راوی:
پیروزان.

 

 رخدادگاه:

کویری تشنه، سوخته، لخت و برهنه! بر دلش گ‍ُله‌گ‍ُله آتش که مرده و فسرده است. شطی از خون تا میانه جایگاه تماشاگران. دو برکه آب، که کف دست آبی دارد و دیگر هیچ. تا بی‌نهایت ظلمت و سیاهی!
/ باد هوهو می‌کشد. بوف شوم می‌خواند. د‌ُهل و کرناها می‌غرند.
آسمان به خشم نعره می‌کشد، برق می‌جهد. صدای شیهه اسبی می‌آید.
مردی خمیده، لهیده از دل جمعیت زاده می‌شود. بر پشتش سه ع‍َل‍ْم روییده؛ سبز ـ سفید ـ سرخ.
جای‌جای تنش شمعهایی می‌گریند، حتی بر سرش! دو شمشیر حمایل دارد. یک پارچه سیاه پوشیده با سربندی سیاه! مشک آبی همراه دارد، پلاسیده.
میانه میدان می‌ایستد. باد زوزه می‌کشد. مرد به خشم شمشیرها را در دل زمین می‌کارد. شمعها را گرداگردش حول دایره‌ای در زمین می‌نشاند. میانه میدان می‌ایستد. به سجده می‌رود. زمین را می‌بوسد. استوار می‌شود. ناگهان نعره می‌زند. پشت به ما می‌نشیند، می‌گرید زارازار!
جست‌وجوگر چیزی یا کسی است که نمی‌یابد. سر به سوی ‌آسمان فراز می‌کند که چیزی بگوید، می‌ماند. دردمند در خود مچاله می‌شود. م‍َشک آب را به لبهای ترک‌خورده‌اش می‌چسباند، آبی نیست. م‍‍َشک را از خشم به سویی می‌اندازد. به یکی از برکه‌ها نزدیک می‌شود. کف دست آبی می‌نوشد. سر به آسمان فراز می‌کند. انگار شکر می‌کند. باز‌می‌گردد در دل میدان، می‌ایستد به تردید. به دوردستها چشم می‌دوزد./
پیروزان: اول کلام را متبرک می‌کنم به نام ایزد دادار، که پاک است و مهربان و بخشنده و رحیم.
من پیروزانم، از خطه ایران! اینجا میانه میدان بلا ایستاده‌ام! اینجا ط‍ف‌ّ، نینوا یا کرب و بلا! اینجا قیامت است!
اینک سلام می‌کنم بر مردی که زینت آسمانها و زمین است.
نجوایی با او دارم از سر ارادت، رخصت می‌خواهم. در این بدایت اجازتم دهید پاس بدارم کرامتش را.
ـ لبهایت را در حلقوم من ن‍ِه، خود را در من ب‍ِد‌َم تا حیاتم بخشی و جاودان بمانم. ما کالبد یکدیگریم، ما همدیگریم، ما تمام جمعیت مظلومان جهانیم، ما جایگاهمان زمین نیست. ما در این م‍ِلک غریبیم، بی‌کسیم، تنهاییم، بیگانه‌ایم!
منم دلی که در رویش امیدوار تو دل بسته است، که به جست‌وجوی تو سر برداشته است. تویی، تویی که اکسیر منی، نبض رگهای من، تپش دل من، گرمای تن من، وزن بودن من، مخاطب هر خطاب من، منادای هر ندای من، قامت آرزوی من، پرتو هر شعله من، خر‌ّمی بهار من، سبزی سبزه‌های من، آبی آسمان من، امید من، سرور من، شبیر من!
/ ناگهان به خشم برمی‌خیزد. شمشیرها از دل زمین می‌گیرد و به هر سو یورش می‌برد. سپس آرام می‌گیرد./
ای مزدا اهورا، اینک منم پیروزان از خطّه ایران که نامش جاودان باد و قلبش سبز!
منم اینجا میانه میدان بلا‌! جانم آتش گرفته و آرام و قرار ندارم.
اینجا کجاست؟ گناهکار کیست؟ و گناه این همه کشتگان به عهده کیست؟
این شبیر کیست که هنوزش نشناخته‌ام؟ کیست این مرد که زینت زمین و آسمان است؟ این سرها کیستند بر فراز نیزه‌ها که شهر به شهر گردانده می‌شوند؟ و آن س‍َر که بر س‍َر دار، خون‌چکان همچنان نام تو می‌خواند و قبیله‌اش به عداوت با چوب خیزران می‌کوبندش به قهر!
اورمزدا، این اولاد ایلیا (علی) کیست که به شهادت بزرگش داشتی؟
تو کیستی و من کی‌ام این صحبت ما چیست؟
من از فلک افتاده تو از خاک دمیدی.
/ یکی از شمشیرها را رها می‌کند. با شمشیر دیگر رو به آسمان می‌خروشد./
ـ این چه مکر است که با من می‌کنی؟ هزار بار م‍ُرده‌ام و هر بار از خاکسترم ققنوسی زاده‌ای ب‍ُرنا! این کرکسان جگرخوار هر روز جگرم می‌خورند و فردایش باز می‌رویانی سبز! اینک، اینجا، دیگر به تنگ آمده‌ام. طاقتم طاق شده، بمیرانم تا آرام گیرم!
/ انگار صدایی می‌شنود. پی‌جوی صدا به هر سو گوش می‌دهد، خبری نیست! شمشیر دوم را هم رها می‌کند./
ـ‌ می‌شنوی؟ این شیون ‌زادة شیرین است که این قبیله پلشت «غزاله»اش می‌خوانند یا «سلامه‌»اش می‌نامند، بعد آنکه به آیین ایلیا راست شد و دل در گرو عشق شبیر (حسین) نهاد‌. همو که «شهربانو»ی ما بود و بختش را سیاه سرشتند وقتی که زاده شد! او اینجا تنهاست، مانندة مردش! او که از تخمه یزدگرد افسانه‌وش بود و من که دلم هنوز بندی‌ِ اوست!
/حیران می‌ماند به سکوت! می‌نشیند./
= هر که با ما نشست مؤمن شد!
ـ‌ این راست نباشد، من نفاق کردم از بهر آنکه زنده بمانم تا انتقام قبیله و دلم را باز ستانم!
= تو کیستی؟
ـ‌ من کیستم؟ شهربانو کیست؟ آیا وهمی است که بازش یافتم؟ آیا او تردید من است؟ کجای این زمین نامش را یافتیم؟ کدام زمان زاده شد؟ چرا ایران سایه‌اش را همواره کنار پسر ایلیا می‌بیند؟ آیا این جادوی توست برای جاودانی ما؟ آیا او زاده شیرین بلندبالای خوش‌اندام و زیبا نیست؟ آیا این او نیست که دو برادر داشت به نام «وهرام» و «پیروز» که در هجوم تازیان ترسان به چین گریختند و تنهایش گذاشتند؟ این نابرادران اولاد یزدگرد افسانه‌وش که بددل‌ترین مردمان ایران بود در یورش تازیان! آیا این او نیست که خواهرانش «ادرگه» و «مردآوند» نیز به اسارت تازیان درآمدند؟ آیا او وهم ماست یا جادوی جاودانی ما؟
/ صدای پای اسبی که وحشت‌زده می‌گریزد و شیهه می‌کشد. صدای هوهوی باد. مرد برمی‌خیزد./
ـ این صدای پای اسب شبیر است که سوارش را به قتلگاه دیدم هنگامه‌ای که آسمان شکافت و ستارگان فرو ریختند!
هنگامه‌ای که جشن عشق بود و خون، جشن خودسازی، قربان کردن عزیز، جشن فدا کردن همه چیز، جشن شور و شوربختی! باشد. این همه را با من چه کار؟
ـ تو در این دیار غریبی.
ـ باشم!
ـ و عاشق.
ـ باشم!
ـ رنج غربت تو از غریبان پرس
دردمندی ز دردمندان پرس
عاشقان حال عاشقان دانند
حالت عاشقی از ایشان پرس!
/ ناگهان به خشم شمشیری را برمی‌دارد و به همه سو یورش می‌برد و چنان شیر می‌غر‌ّد./
ـ گم شوید پلشت‌ترین مردمان خاک! دور شوید ای دورترین مردمان به کار نیک و خیر! گرسنه‌ترین آدمیان زمین که به هر سو برای طعمه و خوراک خود مانند سوسماران دونده می‌دوید. شما شقی‌ترین و پرقساوت‌ترین مردمانی هستید که می‌توان یافت. کثیف‌ترین و آلوده‌ترین افرادی که می‌توان سراغ گرفت. دست از او بردارید. او فرزند پیامبر شماست. هم‌قبیله و آیین شماست!
/ شمشیر از دستش فرو می‌افتد. سرسام می‌گیرد./
ـ من ده جنازه دیدم. من بیست ستاره دیدم. من تابوت دیدم. پشت سر هم تابوت دیدم که می‌گذشت. من آسمان را دیدم که شکافت. من هفتاد و دو ستاره دیدم که از زمین رویید و تا دل آسمان پر کشید. من نامردمان دیدم صف در صف، بسیار! من آتش دیدم، خیمه‌ها که می‌سوخت. من زنان و کودکان را دیدم که میانه آتش خیمه‌ها به هر سو می‌دویدند. من کودکی دیدم غنچه، که سرگردان خرابه‌ها بود. من سری دیدم بر نیزه که خدا می‌خواند. من مردمانی دیدم پست، که با خیزران بر لب و دندان آن سر می‌کوفتند به خشم! من فرشتگان دیدم بال در بال. من قتلگاه را دیدم. من مردی دیدم نشسته بر سینه شبیر به هیبت سگ! من یک بیابان سگ دیدم. من زنی دیدم استوار مانندة اسپهبدان که چنان شیر می‌غرید و در خلوت بر غربت شبیر می‌گریست! من دریا‌دریا خون دیدم. من مزدا اهورا دیدم که چشمش چشمه خون بود. من زمینی دیدم که مویه می‌کرد و آسمانی که بارانی بود. من دشتی دیدم سرشار بلا، نینوا! من خدا را دیدم.
/ فرو می‌افتد به درد. مویه می‌کند./
ـ اورمزدا، من اینجا چه می‌کنم؟ با این همه نیرنگ، با این جنگل افعی و مار و روبه و صدها هزار نیرنگ، که به نام تو خدا را می‌کشند و خونش می‌آشامند. من اینجا چه می‌کنم که به نام آیین، آیین را قربان می‌کنند و به فتوای دین اولاد پیامبرشان را به مسلخ می‌برند. من اینجا چه می‌کنم که هیچ امیدواری نیست که او آخرین مظلوم جنایت اشقیا باشد! من کیستم؟ اینجا کجاست؟
/ به گذشته باز می‌گردد تا خود را بیابد. سخت در رنج است./
ـ من اسپهبد پیروزان، ایران! که به فرمان یزدگرد افسانه‌وش در کوه «دنیابند» زنجیر دیوان شدم به تاوان دلی که در گرو شهربانو نهاده بودم. آن نیمه دیگرم، روحم نیز در «امیدوار کوه» به بند بود، در پی پیشگویی که منجمان کرده بودند! نیمه دیگرم وقتی زاده شد ستاره‌شناسان گفتند:
ـ این کودک شوم است. نشانه شومی‌اش لکه سیاهی که بر زانویش هست. شهربانو وقتی زاده شد لکه سیاهی بر زانویش بود و این نشانه شومی بود، ویرانی ایران! چ‍ُنان که منجمان گفته بودند.
شاهنشاه برای رهایی از این شومی حکم کرد:
ـ این جغد شوم را همین جا زیر پای من سر ببرید تا نحوست از ما دور شود.
من کودکی بودم خ‍ُرد! و پدرم اسپهبد بن‍ُدار دلش به رحم آمد و به وساطت نشست. پادشاه نپذیرفت. و من می‌گریستم زار!
شیرین بلندبالای خوش‌اندام و زیبا به میدان آمد. او شاهنشاه را گفت:
ـ روا نباشد که تو کودکی را بکشی. این ستمکاری زیبنده آدمی نیست. اگر عشق من نتواند این خشم تو را فرو نشاند بهتر آن است که مرا به جای این کودک بکشی!
و شاه شاهان نرم شد، آرام گرفت و گفت:
ـ‌ آنچه تو خواهی همان خواهد شد. او را بخشیدم. اما بگو از پیش چشم من دورش کنند. فرمان من این است: به «امیدوار کوه» گسیلش دارید که هرگزش نبینم!
و چنین کردند. همان جا بود که بند دلم پاره شد. بندی‌اش شدم به خردی و این عشق هرگز از دلم دور نشد. بالیدم، آن‌‌قدر تناور شدم که به اسپهبدی رسیدم. اما چ‍ُنان سایه در پی او بودم که آوازه عشقم به پادشاه رسید. خشمش شعله گرفت و حرمت ما را فرو گذاشت. در «دنیابند» بندی‌ام کرد و من به عشق او زنده بودم. کودکی مظلوم، زیبا، جادوی جاودانی ما!
/ ناگهان رعشه می‌گیرد. می‌لرزد. بغض می‌کند./
ـ من شبیر را دیدم، کودکی در آغوشش بود شش ماهه، تشنه! او پی آب آمده بود. ای مزدا اهورا آیا نه این مکر توست که کودک شش ماهه باشد؟ از پی آنکه شبیر شش ماهه بود که زاده شد.
من سگی دیدم پست، که تیر در چله‌ کمان نهاد و حلقوم کودک را نشانه رفت و کودک شش ماهه پرپر شد و شبیر خون حلقومش به چشم آسمان می‌پاشید که زمین نشکافد. پادشاه ما که سخت‌ترین مردمان بود به روزگار خود، دلش بر آن کودک نرم شد و این سگ نه! این سگان هار ستارگان را تشنه می‌کشتند که آسمان شکافت! من به چشم سر اهریمن را دیدم که قهقهه می‌زند به نینوا! من دشتی دیدم سرشار بلا، طف!
/ به عهد ماضی رجعت می‌کند./
ـ من اسپهبد پیروزان، ایران! که به فرمان یزدگرد افسانه‌وش در کوه «دنیابند» زنجیر بودم به تاوان عشق! به روزگار حمله تازیان رها شدم. بی‌درنگ به میدان رزم شتافتم که جز این انتظاری از من نبود، که من فرزند اسپهبد بندار بودم که اینک پیری بود قدکمان شده و سپیدموی!
لشکری ساختم از مردان جنگی کارآزموده و پیلان کوه‌پیکر سپید و سیاه بسیار! که در لشکر عرب نبود. من تیراندازان ماهر گرد کردم بسیار، همپای «شاذین آزاد» هم‌رزم همیشه‌ام. ما به مصاف تازیان رفتیم! حیلتی در کار بستم. فرمان دادم خارخسکهای آهنین و تیز سه شقه‌ای سراسر زمین مصاف بگسترانند؛ که اسبان تازی به رنج شوند و شدند.
پیلان را مقدم سپاه داشتم که اسبان تازی از هیبت آنها بگریزند که گریختند و با این همه ما شکست خوردیم! در پی آنکه س‍َر ما سرور ما نبود، همدل و همپا و همراه ما نبود. که سپاه تازیان نادیدنی بود، چنان که خودشان می‌گفتند: سپاه خدا! سپاهی از فرشتگان آسمانها! و ما شکست خوردیم. این سرنوشت همیشه ما بود. همیشه کار مردم ایران‌زمین این بوده: ساختن و به هم پیوستن!
و کار‌فرمانروایانش: از هم گسستن و پاره‌پاره کردن!
ما در نهاوند شکست خوردیم هنگامه‌ای که س‍َر ما، پادشاه ما، یزدگرد افسانه‌وش به اصفهان بود!
زمین میدان رزم پر بود از جسد و جز لاشخوران پرنده و رونده و جنازه هیچ نمی‌دیدی. لاشخوران گورکن و مرده‌خوار، موجودات تازه‌ای بودند که پای به این میدان مردگان نهاده بودند. پرندگان لاشخور به سراغ دیدگان باز و نیمه‌باز بی‌جانها برخاسته بودند تا چشم آنها را با گستاخی از کاسه بیرون کشند. روندگان مردارخوار به جست‌وجوی اسلحه شکسته و خ‍ُرد‌شده و جیب مردگان آمده بودند و با بیم و هراس نامعلومی در میان کشتگان به کاوش و جست‌وجو بودند.
این راز زندگی و راز هستی و نیستی است و زندگی با چنین رازهایش از میان می‌رود و من از این مناظر چشمم چشمه خون بود و حلقومم بغض. من «شاذین آزاد» را گفتم:
ـ باز نگردیم. ما باید بگردیم و فرسوده نشویم تا او را بیابیم! شاذین همراه همیشه صبورم، آنها که م‍ُرده‌اند ناچار طعمه درندگان می‌شوند. ما که زنده‌ایم چرا چنین شویم؟
/ انگار حادثه‌ای را پیش چشم می‌بیند که دیگرگونه می‌شود./
ـ من تابوت دیدم. پشت سر هم تابوت دیدم که می‌گذشت. من آسمان را دیدم که شکافت. من هفتاد و دو ستاره دیدم که آسمان گریست و زمین رویید. من در نینوا جنازه دیدم. لاشخواران رونده دیدم، اما لاشخواران پرنده نبودند و م‍ُردگان طعمه درندگان نشدند. هیچ حصاری نبود. اما وحوش آرام بودند. انگار آنها هم می‌گریستند. اما این گورکنان و مرده‌خواران رونده بودند که آرام نداشتند. من تنها دیدم بر زمین بی سر. پرندگان بال در بال در آسمان سایه‌بان گسترده بودند که آفتاب طف‌ّ تنها را نیازارد. من پلشت‌مردمانی دیدم که با اسبان بر تن مردگان می‌تاختند. من شبیر را دیدم از اسب به زیر شده، تن گلگون، میانه این میدان بلا ایستاده بود هنگامه‌ای که قامتش کمان بود از مرگ علمدار و دلش سرخ از پرواز پسر و نامردمان را می‌خواند که گوش بدو سپارند:
ـ با شمایم ای پیروان اهریمن! اگر شما به خدا عقیده ندارید و از مجازات رستاخیز بیم نمی‌کنید، لااقل در دنیای خودتان از آزاد‌مردان باشید. اگر شما عرب هستید باید به حسب و شرافت شخصی خود پایبند باشید و به خیمه‌گاه بانوان بی‌ مرد و پناه حمله نبرید!
و آنان را گوشی نبود که سرمست پیروزی بودند. تازیان با ما که عجم بودیم چ‍ُنین نکردند که با او کردند. گروهی از آنان از پشت‌ سر به خیمه‌های شبیر حمله کردند و آنها را آتش زدند. شبیر تنها بود و آنها هزاران تن. زخمهایی که شبیر در این نبرد نابرابر برداشت بیش از هفتاد بود و او خسته بود که ناگهان سنگی به پیشانی‌اش خورد که خون از آن جاری گشت. با دست خود آن را پاک کرد. تیر زهرآلود سه پری به سینه‌اش خورد و بسیار فرو رفت چندان که چند استخوان دندة او را شکست. ناگهان سگی فریاد کرد:
ـ انتظار چه را می‌کشید؟ این مرد فرزند آن کس است که پدرانتان را کشت. همگی و دسته‌جمعی به او حمله کنید. اگر این کار را بکنید او یک لقمه شما خواهد شد. اگر درنگ کنید او یکایک شما را خواهد کشت. آن وقت هم دنیا و هم آخرت را از دست داده‌اید.
شبیر در محاصره نامردمانی بود که هیئت مردمی داشتند و از حیا بی‌بهره بودند و کسی نعره می‌زد:
ـ به خیمه‌ها حمله کنید. بکشید. خیمه‌ها را بسوزانید. آتش بزنید. کار را تمام کنید. غروب آفتاب امروز دیگر نباید نشانی از آنها بماند!
و شبیر تنها بود و پی‌اش کرده بودند و او همچنان استوار از حرمش دفاع می‌کرد. ناجوانمردانه پی‌اش کردند چنان که با شتران می‌کنند و من صدای ناله‌ای شنیدم. مانندة آوای شهربانو. کاش این صدا را نمی‌شنیدم. من تنها به یک انگیزه زنده بودم. من مانده بودم که شبیر را بکشم!
/ دردمند فرو می‌افتد و می‌گرید زار./
ـ‌ شاذین آزاد همرزم همیشه‌ام در نبردی نابرابر از پای درآمد و من به اسارت افتادم. من، اسپهبد پیروزان را همراه زنان خاندان یزدگرد افسانه‌وش که اسیر بودیم به مدینه بردند. زمان حکومت خلیفه دوم بود یا سوم نمی‌دانم! تازیان در کوچه‌های مدینه ایستاده بودند و ما را نگاه می‌کردند. مردانشان به یکدیگر می‌گفتند:
ـ سبحان‌الله. سبحان‌الله! چقدر دختران آنها زیبایند!
و من از غیرت و خشم زیبا شدم! تا آنکه به نزد خلیفه رسیدیم. مسجدی بود. کاروان‌سالار اسرا خلیفه را گفت:
ـ ای امیرالمؤمنین! اینان زنان خاندان یزدگردند که به دست سپاهیان ما اسیر شده‌اند و این مرد اسپهبد اوست. فاتح خراسان فرمان داد که آنها را به مدینه آوریم تا سرنوشتشان از جانب خلیفه معلوم شود.
شهربانو به خشم غرید:
ـ‌ روز هرمز سیاه باد که نامه پیامبر پاره کرد و مرا به اسیری بدینجا کشاند!
خلیفه مسلمین روی ترش کرد و درشت گفت:
ـ این گبرزاده به زبان خودش به ما بد می‌گوید.
ـ نه! به خاندان خود و به نیای خویش نفرین می‌کند!
این دومی صدای ایلیا بود، پدر شبیر، جانشین پیامبر که به ترفند شورا خانه‌نشینش کرده بودند و او زبان ما از سلمان پارسی آموخته بود.
خلیفه لحظه‌ای خاموش شد. آرام گرفت و سپس فرمان داد:
ـ این زن و همراهانش را بسان سایر اسیران به فروش برسانید!
ـ این کار نیز نشاید. چرا که پیامبر اسلام فرموده است با عزیزان و بزرگان هر قوم رفتار نیک داشته باشید!
و باز این ایلیا بود که سخن می‌گفت، که به وصیت پیامبر باید خلیفه مسلمین می‌بود و نبود!
خلیفه مستأصل شد. رو به ایلیا کرد و پرسید:
ـ ای سید مؤمنان! پس بگو چه کنیم، با این دختر و همراهان او چه رفتاری در پیش گیریم؟
و ایلیا که آیت مهربانی خدا روی زمین بود و این را بعدها بهتر دانستم گفت:
ـ سرنوشت آنها را به خودشان واگذارید. بگذارید هر کس را که او ـ مرادش شهربانو بود ـ و آنها خواهان‌اند برای همسری برگزینند و در جامعه مسلمانان به دلخواه خود و به رضایت خاطر خود زیست کنند!
و این رأی را خلیفه پسندید و من بیشتر از او! چهره‌ام گلگون شد. آرام و قرار نداشتم و باورم بود که او مرا برمی‌گزیند. اما تردید رهایم نمی‌کرد. شهربانو چه خواهد کرد؟ و در دل آرزو می‌کردم کاش مرا برگزیند، که نیک می‌داند چه مرارتها کشیده‌ام از بهر او.
شهربانو نگاهی به اطراف شبستان مسجد کرد و میان تمام کسانی که حاضر بودند، شبیر؛ جوان هیجده ساله را که شرافت و شهامت از دیدگانش پرتوافکن بود و به دقت به این منظره می‌نگریست در نظر گرفت. به سوی او رفت. دست سپید و ظریف خود را روی سر او نهاد.
ـ بارک‌الله. بارک‌الله! این دختر بی‌همتا، جوان بی‌همتایی را برای خود و همسری خود برگزید که نور چشم و عشق واقعی پیامبر(ص) بود.
این صدای جمعیت بود که می‌‌گفت و من در شعله خشم می‌سوختم. تب به جانم افتاد. کینه شبیر در دلم لانه کرد. دیگر تنها به این امید زنده بودم که از او انتقام بگیرم. او امید مرا گرفت.
/ انگار صدایی می‌شنود، فرو می‌ریزد./
ـ این صدای کیست که می‌گرید؟ من این همه سال زنده نبوده‌ام که اینک دلم بلرزد، که در چنبره تردید گرفتار شوم. آنک اوست شبیر، که دیگر هیجده ساله نیست. امروز او پنجاه و هفتمین سال زندگی‌اش را پشت سر می‌گذارد. و این منم که از همیشه به آرزویم نزدیک‌ترم و هنوز کینه‌اش در دلم سبز است.
و به چشم سر می‌بینم که این قوم با عزیزان و بزرگانشان رفتار نیک ندارند، چرا من داشته باشم؟ آن روز که او هیجده ساله بود و من اسیر، وقتی که دلم زخمی شد به خشم آمدم و درشت گفتم. امیرالمؤمنین مسلمین حکم مرگ مرا فتوا داد و من به چشم سر دیدم که شغالی دو مویه از روبه‌روی مسجد به سوی چپ جاده دوید و آن شغال امروز ویلان خیمه‌هاست! من آن روز برای رهایی‌ام حیلتی در کار بستم. طلب آب کردم. خلیفه گفت که آبم دهند. آب آوردند. نخوردم! خلیفه علتش پرسید. گفتم:
ـ بیم آن دارم که هنگام نوشیدن آب مرا بکشید. دو دیگر آنکه من از این کاسه نیاشامم. من همیشه در جامهای گوهرنشان آب نوشیده‌ام!
و ایلیا خندید. هراسیدم. نکند به نیت‍ّم پی برده باشد؟
خلیفه گفت:
ـ آبی در جام نیکو به او دهید.
و سپس مرا خطاب کرد:
ـ با خدای خود پیمان نهادم که تا این آب نخوری دستور کشتن تو ندهم!
و من خرسند شدم و باز ایلیا خندید و باز دلم لرزید و آنها جام را به دستم دادند. من جام را گرفتم و به زمین افکندم. جام خ‍ُرد شد و آب آن بهرة شنهای تشنه صحن مسجد گشت. خلیفه متغیر شد:
ـ دیدید حیله این گبر را‌؟ حال با او چه کنم؟
و ایلیا خندید و خلیفه را گفت:
ـ سوگند خود از یاد مبر! از او بگذر.
و من به این حیلت زنده ماندم! ایلیا به من نزدیک شد آرام در گوشم گفت:
ـ تو زنده می‌مانی تا قیامت! و قیامت که فرا رسد قربانی شبیرم خواهی شد!
/ ناگهان به وحشت می‌افتد./
اینجا قیامت است! این مویه کیست که جانم را می‌آزارد؟ من دستم به شمشیر، عزمم استوار برای کشتن و او تنها میانه میدان بلاست! آنک شبیر و این من! اما تردید به جان دارم. ایلیا هرگز دروغ نگفته است. من هزاران بار در بوی نان تازه‌ای که در دستهای گرسنه‌ام می‌نهاد به همان گونه مزدا اهورا را دیدم که او در محراب خدا را! چرا کبوتران شوق پرواز در جانشان پژمرده و بالهای معصوم و زیبایشان شکسته؟ من شهادت می‌دهم که اینها همان کبوترانی هستند که ایلیا آب و دانه می‌داد و پروازشان می‌آموخت و اینک ایلیا نیست و عطش به جان شبیرش چنگ انداخته و من از همیشه به آرزویم نزدیک‌ترم. چرا دستانم می‌لرزد؟ چه دشوار است زیستن در برزخ! آیا ارواح برزخی بیشتر از دوزخیان عذاب نمی‌بینند؟
/سرمست و شاد رجز می‌خواند./
ـ اینک بنگر شبیر، این منم! ای شبیر شادان‌ِ شاداب‌ِ شاد‌ِ شادخوار شهادت. ای شهریار‌ِ شکوفنده‌ِ شاهوار ‌ِشلاله شمس. شعشعه‌ِ شربت شرافتت شهد شاعیان توست. شبیر شیرپیکر شافع شهیدان، بنگر شحنگان بی‌شرم را شاخ در شاخ، شبگون، شقی، شبست، شراره‌ِ شر، شقایقهایت را شاخ‌شاخ کرده شاهرگ می‌زنند. این نفیر شیپور شیادان شور‌‌شگر است. شهلا‌ی‌ِ شوخ‌چشم شمشاد شهر من شمع محفل توست که دشمنت بی‌شرم نه شأن تو، نه او را پاس می‌دارد. من شوق شوریدن دارم. سرشار شور و شرم! شاهین شبخیز شبروام! شاه بانگ آخرت را برکش تا شاخ شاخت کنند. شرمگینم از این همه بی‌شرمی‌ِ شبگون که شراب‌ِ شور‌ِ شوربختی من است. شوکت و شهد شیرین عظمت‌ِ ماندن من است.
اینک من، آنک تو! اینک این رگ، رگ آب شیرین و آب شور که همیشه هست و همیشه در دل و اندیشة ما بسان مهر و کین روان است تا کدامین افضل شود. تا کدام بر من غالب شوند. اهورا یا اهریمن! اینک من همة جان در خدمت اهریمنم! که همة بودنم دشمن توست، که به آیینت راست نیستم: و از تو کینه به دل دارم. اما دلم می‌لرزد، تنم به رعشه است، دیدگانم تیره! این چه حالت است که بر من می‌رود؟ این ناله کیست که زار می‌گرید بر غربتت؟
/ سرگردان پی‌جوی صدا می‌شود. چیزی نمی‌یابد. برمی‌گردد، مستأصل می‌ماند./
ـ من هم‌قبیله تو نیستم و به آیینت راست نه! اگر اهورا با توست، پس چرا یاری‌ات نمی‌کند؟ این سگان که من می‌بینم هم‌قبیله ‌تواند؛ هم‌زبان و راست به آیینت! پس چرا در برابرت صف کشیده‌اند به رزم؟ پس فرشتگان خدا کجایند؟ مگر نه اینکه پیامبر شما گفته است:
ـ هر کس شبیر را دوست داشته باشد، خدا دوستش دارد. شبیر از من است و من از او!
پس چرا اینان دوستت نمی‌دارند، این تازیان بی‌شرم؟ من عجمم از قبیله سلمان پارسی و از تو بغض به دل دارم به قاعده آسمان، اما دلم می‌لرزد. چه بی‌شرم مردمان‌اند اینان که من می‌بینم! او که سرور آنهاست چرا با تو دشمن است. اویی که شاعر است. شاعران دلی رحیم دارند و مهربان‌اند. مگر نه این است که پدرش گفته بود:
ـ یزید قطعه‌ای از کبد من است! خود من است و افزون‌تر از من است. او چیزهایی دارد که من ندارم. او شاعر است و من نیستم!
این شاعر که من می‌بینم مهربان نیست، چهره‌دژم و شرور است. چرا پاسخم نمی‌دهی؟ این کیست که به نجوا می‌خواند:
ـ حاصل عمر یزید سه چیز بود: زن بود و شراب بود و شعر بود!
ـ حاصل عمر شبیر: شور بود و شعور بود و شهادت بود!
ـ تو کیستی و من کی‌ام. این صحبت ما چیست؟ تو کیستی که همنام هارون برادر موسای پیامبری؟
تو کیستی و من کی‌ام و اینجا کجاست؟ آیا ایلیا با من ناراستی کرد؟ ای اهورا مزدا یاری‌ام کن.
/ به نیایش می‌نشیند/
ـ ای مزدا اهورا، آن‌گاه تو را مقدس شناختم که نخستین بار در کار خلقت ازلی‌ات دیدم. هنگامی که برای کردار و گفتار زشت سزای زشت و از برای کردار و گفتار نیک پاداش نیک، برای روز واپسین، مقرر داشتی.
ای مزدا اهورا، روانم را آرام، دلم را بی‌نگرانی و جانم را بی‌دلهره بگردان! ای مزدا اهورا، گناهکار کیست؟ و گناه این همه کشتگان به عهدة کیست؟
/ ناگهان می‌خروشد./
ـ اینجا قیامت است. این صدای سم ستوران است که بر بدن چاک‌چاک یاران شبیر می‌تازند و چشمم را چشمه کرده‌اند، این آتش خیمه‌ها ب‍‍ُن دلم را آتش زده است. اینک منم پیروزان. آنک اوست شبیر در محاصره قبیله‌اش که به سوی قتلگاهش می‌برند.
/ می‌هراسد. انگار اتفاقی افتاده است./
ـ این ذوالجناح است که شیهه‌کشان راه خیمه‌گاه را پیش گرفته است. این صدای ناله زنان و دختران و حرم شبیر است که شدیدتر می‌شود. این زمین و زمان است که تیره می‌شود. اینجا قیامت است. امروز روز عید قربان من است. تیرگی هوا و گرد و غبار دم‌به‌دم شدیدتر می‌شود. از گودال قتلگاه گردابی از ستون متحرک باد بالا می‌رود. فضا را غباری زرد رنگ، سرخ‌فام فرا گرفته است. فضا، هوا، زمین و آسمان اینجا هر دم تیره‌تر می‌شود. تاریکی همه جا و همه‌ کس را فرا گرفته است.
رعب و ترس دهشتناکی بر جان همه چنگ انداخته، اینجا قیامت است!
این انقلاب هوا که می‌گویند متعاقب هر جنایت بزرگ در جهان ما دست می‌دهد، رخ داده است. این رنگین‌کمان که گوشه آسمان نقش شده پرچم شبیر است. من دلم می‌لرزد، جانم به رعشه افتاده است. در این ظلمات تمام خیمه‌های شبیر را آتش زدند. شعله‌های آتش‌ِ آن گرد و غبار فضا را رنگین‌تر و انبوه‌تر پاره‌پاره می‌کند. این صدای شیون دختر شیرین است.
این شور اشک زنان حرم است که روان تا دل آسمان می‌رود. این زمین است که می‌گرید. این جادوی جاودانی ماست!
/ ناگهان رعشه به جانش می‌افتد. به احترام گوشه‌ای می‌ایستد./
ـ ای اهورا مرا دریاب! چه می‌بینم؟ این چه مکر است که با من می‌کنی؟ اینجا طف‌‌ّ است، نینوا، کربلا، اینجا مدینه نیست! پس این بارگاه و بقعه پیامبر اینجا چه می‌کند؟ قبر پیامبر در نینوا، واحیرتا! و این شبیر است که پیش می‌آید. او پایین پای قبر پیامبر زانو زد. آرام باشید. گوش بدارید. این شبیر است که با جدش سخن می‌گوید:
ـ منم فرزند فاطمة تو. فرزند کسی که تو درباره‌اش گفتی: فاطمه برای من همه چیز بود. دختر بود، مادر بود، غمخوار و پرستار بود و ما همه شنیدیم که فرمودی:
من از میان شما می‌روم و عترت خود را میان شما می‌گذارم که به آنها احترام بگذارید.
ولی با ما چنین نکردند و اکنون نیز مرا بر آن می‌دارند که بر خلاف دستور تو به شرابخواره‌ای بی‌ایمان دست بیعت بدهم. کاری که هرگز نخواهم کرد. خدایا تو بر ضمیر هر کس آگاهی. تو می‌دانی که کار نیک را دوست دارم و از کار ناروا و پلید گریزانم. خدایا، این تربت پیامبر تو محمد است و من پسر دختر اویم که در مقابل این پیشامد بد بدین‌جا پناه آورده‌ام تا خودت آنچه را روا و مصلحت دانی و آنچه رضای تو و پیامبر تو است برایم فراهم سازی.
ای اهورا این شبیر کیست؟ او چه پندار نیکی دارد، گفتارش نیک‌تر و کردارش احسن است و این منم غرقه گرداب تردید! من این همه سال صبر نکرده‌ام که اینک دلم بلرزد. آیا من، از فیروز ابولؤلؤ کمترم؟ او که خلیفه را به خنجر زهرآلود درید و خلیفه از زخم خنجر او از پا درآمد. فیروز آن ایرانی ستم‌دیده که انتقام ملت ما از خلیفه گرفت. آیا نه این است که اینک گاه من است؟
/ انگار در یورش چیزی قرار می‌گیرد از ترس پس می‌کشد./
ـ ای اهورا آیا آنچه من می‌بینم تو نیز شاهدی؟ این کعبه است در نینوا، و آن هفتاد و دو ستاره که هفت هفت بار طواف کردند و لبیک گفتند. اینجا محشر است! با این همه من پیش می‌روم. من عزم راست کرده‌ام که انتقام گیرم. هر چه خواهد بشود!

ـ بی‌شرمی مکن مرد، حیا را پاس‌دار! این شبیر است، فرزند ایلیا که حرمت شما پاس داشت. این شبیر است که سلمان فخر ایرانیان به غلامی‌اش فخر می‌کرد.
ـ می‌دانم!
ـ آرام باش. پندار نیک، کردار نیک، گفتار نیک آیین توست، پلشتی مکن!
ـ می‌دانم!
ـ این اوست فخر زمین و زمان. جادوی جاودانی ما! این شبیر است. داماد ماست، عزیز ماست. خود ماست. جان ما، روح و روان ماست. اکسیر ماست، سرور ماست، خون خداست. شبیر ماست!
ـ می‌دانم!
ـ این شبیر است که تنهاست و تو را به یاری می‌خواند. اوست مظهر مهر، آیه مهربانی، شور و شعور مسلمانی!
ـ می‌دانم! من که به آیین او راست نیستم! این همه سال نفاق می‌کردم تا بمانم و انتقام دلم را بستانم.
ـ کژ می‌روی، درشت می‌گویی، پلشت شده‌ای! اسیر دام اهریمنی! تو پیروزان نیستی، اسپهبد نیستی، تو هیچ نیستی!
ـ پس من کی‌ام؟
ـ تو ایرانی! کاری کن که شأن ماست، شعور ماست. تو گواه مایی بر مظلومیت جاودانی ما!
ـ می‌دانم!
ـ تو یک تن نیستی، تو یک ملتی! گواه باش بر شقاوت نامرد بی‌شرمان روزگار!
ـ هستم!
ـ پس گام پیش بنه! برو، ببین، روایت کن آنچه که تو می‌بینی و ما نمی‌بینیم. بگو تا بماند به دوران! این فخر از ایران دریغ مدار!
ـ با دلم چه کنم؟
ـ دل؟ من جان‌ِ توام! شهربانو جادوی جاودانی ماست!
ـ پس این تردید؟
ـ این ترفند اهریمن است. اهورا به آیین او ما را راست کرد.
ـ و مرا؟!
ـ ایران را!
ـ تو کیستی و من کی‌ام این صحبت ما چیست؟ اینجا کجاست؟
ـ قیامت است. کربلاست! تردید روا مدار. مکث مکن. پیش رو. تو تنها گواه مایی! شاهد ما بر شهادت او. تو سلمان مایی. فخر ما. عزت ما. شور و شعور و شرف ما!
من پیش رفتم با پایی لرزان. دلی پ‍ُرتردید. من رسیدم به قتلگاه!
اینجا که می‌بینید نینواست. آنجا که می‌بینید خیمه‌هاست. اینجا که می‌بینید قیامت است. آنجا که می‌بینید شقاوت است. اینجا که می‌بینید کربلاست. آنجا که می‌بینید شط فرات است. اینجا که می‌بینید علقمه است. اینکه می‌بینید عباس است علمدار کربلاست. او عون است، آن دیگری جعفر، او علی‌اکبر است، این تن صد پاره ح‍ُر‌ّ است. اینجا قتلگاه است و این شبیر است.
/ سکوت. می‌ماند. هراسیده و تنها./
ـ این انقلاب هوا که می‌گویند متعاقب هر جنایت بزرگ در جهان ما دست می‌دهد، رخ داده است! اینجا همه می‌ترسند جز دو تن! دو بی‌شرم در هیبت سگان. دو سگ که در تاریکی بر شبیر حمله برده‌اند، شمر و سنان!
این منم که می‌خروشم:
با شمایم ای پلشتان بدنهاد! دست بدارید. شمایان به بچه‌پلنگی می‌مانید که به هر کس حمله می‌کنید و دستتان به هر کس که رسید پاره‌اش می‌کنید. ولی این کار شأن شما نیست. او حص‍ّه من از هستی است!
ـ تو کیستی؟ شمر!
ـ‌ من؟ من پیروزانم؟
ـ نه، تو ایرانی!
ـ من، من!؟
ـ چرا می‌لرزی؟
ـ بیهوده درشت مگویید. من از شمایان هیچ بیم ندارم. من دست در دهانتان کرده، دهانتان را پاره می‌کنم!
ـ یاوه‌ می‌گویی مجنون! این منم نشسته بر سینه شیر عرب، که نمی‌هراسم. و این خنجر آب‌دیده بر حلقوم اوست که هر چه می‌کنم کاری از پیش نمی‌برد.
او سلام می‌کند. اینجا کیست که شبیر به احترامش سر خم کرده؟ گوش بدارید این شبیر است که سخن می‌گوید:
ـ مرا ببخش که نمی‌توانم بایستم. ستونهای استوار بدنم را پی کرده‌اند آن‌گاه که به خیمه‌ها حمله کردند.
ـ او راست می‌گوید. من گواهی می‌دهم. او بر زانوان خونینش بر شنهای تف‌دیده طف ایستاده و نعره زد: ای بی‌شرمان اگر مسلمان نیستید، آزاده باشید. شما با من بجنگید ، نه با حرم من!
این من بودم که شهادت دادم. و آن دو تن لرزیدند. خنجر بر‌ّان کاری از پیش نمی‌برد. انگار واقعه‌ای رخ داده است. آنها چه می‌بینند که من نمی‌بینم؟
اورمزدا این او کیست؟ این حور کیست؟ این نور مهربان کیست؟ این خدای مسلمانان کیست؟ و من زنی دیدم که سبز بود، به سبزی سبزینه! من مردی دیدم که آبی بود، به مهربانی آسمان!
ـ او مادر من است، فاطمه است!
/ به خاک فرو می‌افتد./
ـ سلام ای بانوی بزرگوار، عذر تقصیرم بپذیر، من نمی‌شناختمت!
اورمزدا این مادر است. من به چشم سر می‌بینم. این زنی است که دختر و مادر پدر خویش بود. او اینجا چه می‌کند؟
و آن دو تن می‌لرزیدند و خنجر کاری از پیش نمی‌برد.
ـ این خنجر آب‌دیده سنگ را دو شقه می‌کند، چرا حلقومت سر ناسازگاری دارد؟
ـ‌کاری از پیش نخواهی برد. این بوسه‌گاه پیامبر خداست.
و این شبیر بود که سخن می‌گفت:
ـ مادر به یاد داری که روزی پیامبر صورت برادرم حسن را بوسید؟ به یاد داری که او همیشه صورت و لبانم را می‌بوسید و آن روز هیچ کدام را نبوسید ولی گلوگاهم را بوسید. به یاد داری تو را چه گفت. او فرمود:
ـ فاطمة من، امروز را تو می‌بینی و فردا را من! و تو ای فاطمه آن روز را نمی‌توانی ببینی که خنجر زهرآلود مردی شریر سرتاسر گلوگاه طفل محبوبت را می‌برد و رگ و پوست آن را چنان پاره می‌کند که سر از بدنش با آن نگاه بی‌گناه و بی‌آلایشش جدا می‌شود. آری تو آن روز را نمی‌بینی و من آن را از هم‌اکنون می‌بینم. برای همین بود که بوسه‌های گرم عشق خود را بر گلوگاه او نهادم.
و امروز همان روز است که جد‌ّم مژده‌اش را داده بود!
و این شبیر بود که سخن می‌گفت:
ـ مرا برگردان! ز پشت سر، سرم را جدا کن!
و آن بانوی بزرگ، فرزند تشنه‌اش را سیراب کرد.
این حکایت چیست؟ چرا خدا کاری نمی‌کند؟
ـ حیات دنیا همین است. حیات چیزی جز عقیده و جهاد نیست! آنها که این هدف را نداشته باشند برای همیشه خواهند م‍ُرد! این روح رادمردان عقیده و مجاهدان است که جاودان می‌ماند تا ابد!
و آن پلشت بی‌صفت صورت شبیر را بگردانید و ‌آن بانوی سبز آبی‌مهر از هوش برفت و من صدای گریه خدا را شنیدم!
اینجا قیامت است! من آدم را دیدم، هابیل را، من یحیی را دیدم، عیسی مسیح را، من نوح را دیدم، ابراهیم را، من موسی را دیدم، یوسف را، من یک صد و بیست و چهار هزار پیامبر را دیدم. من سیاوش را دیدم. آرش را. من فرشتگان را دیدم، کائنات را! من صدای سوختن دیرک چادرها را شنیدم، صدای گریه‌های جانکاه را، من صدای نعره‌های مستانه کرکسها را شنیدم، صدای شیهه اسبان را. من صدای قیه‌های شوم نامرئی را شنیدم، صدای باد و طوفان را.
من گردباد سریع و تندی دیدم که همه در هم آمیختند. من دنیا را دیدم که از آن لطافت و خر‌‌ّمی خود افتاده و به دهانة تاریکی فرو رفته بود. من همه چیز و همه کس را دیدم که در ظلمت ابهام و دغدغة شورانگیزی غرق شده بودند. من قیامت را دیدم. شبیر را که تشنه بود. اورمزدا دیگر آب بر من حرام است که شبیر تشنه بود و یارانش. تشنه می‌مانم تا از‌ آب کوثر بنوشم!
/ به تندی به سوی برکه‌های آب می‌رود، یکی را از جا می‌کند آبش را بر زمین می‌پاشد و دیگری را برمی‌دارد./
ـ آب مهریه مادر او بود و او تشنه بود، اینک نثار شما!
/ برکه را به روی تماشاگران می‌پاشد. آبی نیست، یک بغل گل محمدی است./
اینک منم پیروزان، ایران عاشق جادوی جاودانی ما!
اینک منم پیروزان، ایران که به چشم سر اشک خونین خدا دیدم!
اینک منم پیروزان، ایران که ط‍ّف را دیدم، نینوا، کرب و بلا!
اینک منم پیروزان، ایران که سوختن خیمه‌ها دیدم، نامردی نامردمان!
اینک منم پیروزان، ایران که آن بانوی سبز مهربان دیدم، هنگامه‌ای که از هوش بشد و در آغوش مردی آبی، به مهربانی آسمان عروج کرد وقتی که چهار زن، مادر چهار پیامبر در رکابش بودند.
اینک منم پیروزان، ایران که این واقعه دیدم و به آیین مظلومان راست شدم!
اینک منم پیروزان، ایران که شهادت شبیر، فرزند ایلیا دیدم.
اینک منم پیروزان، ایران که روح خدا را دیدم مهربان!
اینک منم پیروزان، ایران که به عمرم دو کربلا دیدم!
اینک منم پیروزان، ایران که دیدیم شبیر حج تمام بگذارد با هفتاد و دو ستاره!
اینک منم پیروزان، ایران که حسین را دیدم فرزند علی!
اینک منم ایران، که علی فرمود: قربانی حسین می‌شوی، شدم و همة حج‍ّتم بر راستی‌ام به آیین حسین این...
/ ناگهان آسمان می‌غرد به خشم، برق می‌زند و پیروزان در رقصی عاشقانه جامه از تن برهنه می‌کند. تنی سپید دارد به سپیدی برف. کف‌پوش است، بی‌دست! و بر سپید کفنش لاله روییده هفتاد و دو تن، همه سرخ! ناگهان نور می‌آید و برق می‌میرد و پیروزان مانندة سروی استوار می‌شود و از دلش کبوتری پر می‌کشد خونین‌بال، و سازها می‌نوازند به شور پیروزی./